LITWA
Partie parlamentarne podpisały nowe porozumienie ws. Obronności
Na wniosek AWPL-ZChR – rozwój obrony cywilnej
15 lipca br. w Sali Konstytucyjnej Sejmu Republiki Litewskiej doszło do uroczystego podpisania porozumienia partii parlamentarnych w sprawie wzmocnienia bezpieczeństwa narodowego i obronności Litwy (na zdjęciu). Porozumienie zakłada trzy najważniejsze kierunki działania: wzmocnienie Sił Zbrojnych Litwy, międzynarodowych gwarancji bezpieczeństwa i obronności, przygotowanie państwa do zbrojnego przeciwstawienia się agresji oraz reakcję na ataki hybrydowe. W imieniu Akcji Wyborczej Polaków na Litwie - Związku Chrześcijańskich Rodzin (AWPL-ZChR) podpis złożył przewodniczący partii Waldemar Tomaszewski.
W trakcie prac nad wspólnym dokumentem AWPL-ZChR postulowała o włączenie do Porozumienia zapisów, dotyczących rozwoju obrony cywilnej państwa, własnego przemysłu zbrojeniowego oraz przestrzegania praw mniejszości narodowych, które zostały uwzględnione.
Tranzytowy wybryk? rządzących
Komisja Europejska pokazała Litwie swoje miejsce na mapie i stwierdziła, że kraj powinien zezwolić Rosji na tranzyt przez swój teren do Kaliningradu stali, cementu, napojów alkoholowych i innych objętych sankcjami artykułów potrzebnych dla mieszkańców tej rosyjskiej enklawy.
Słynąca z arogancji premier Litwy Ingrida Šimonytė po raz kolejny nie poczuwa się do winy z powodu szkody wyrządzonej dla państwa i uszczerbku dla wizerunku Litwy. Szefowa gabinetu ministrów w sposób obcesowy odpiera, że samo pytanie, kto powinien odpowiedzieć za decyzję, która naraziła Litwę na szkodę, uszczerbek wizerunku i nie była z nikim uzgodniona, jest niepoprawna.
Zmarł Aloyzas Sakalas
W poniedziałek, 18 lipca, zmarł Aloyzas Sakalas, Sygnatariusz Aktu Niepodległości, jeden z inicjatorów Sąjūdisu, były poseł do Parlamentu Europejskiego, honorowy przewodniczący Partii Socjaldemokratycznej. Odszedł po długiej chorobie, miał 92 lata.
W 1960 r. A. Sakalas ukończył z wyróżnieniem Politechnikę w Kownie. W 1969 r. obronił pracę doktorancką z fizyki i matematyki na Uniwersytecie Wileńskim, a w 1976 r. uzyskał habilitację z fizyki i matematyki. Polityk, fizyk napisał około 250 prac naukowych z zakresu fizyki półprzewodników, jest autorem 16 wynalazków i dwóch odkryć.
Został pochowany 21 lipca na cmentarzu Antokolskim, na Wzgórzu Sygnatariuszy.
Nagrobki wrócą na cmentarz
Nagrobki żydowskie, barbarzyńsko wykorzystane w czasach sowieckich do budowy schodów na Górze Bouffałowej w pobliżu Ogrodu Luterańskiego, doczekały się w końcu należytej uwagi –13 lipca rozpoczęto rozbiórkę schodów.
Fragmenty nagrobków zostaną po obu stronach alei Kirkuta. Podczas budowy Narodowej Sali Koncertowej pojawią się nowe schody, a ścieżki Ogrodu Luterańskiego zostaną połączone z tarasem sali.
Urząd Miasta Wilna konsultował się z przedstawicielami społeczności żydowskiej i Departamentem Dziedzictwa Kulturalnego w sprawie rozbiórki schodów utworzonych z kamieni nagrobnych. Ponad 1000 ton fragmentów kamieni nagrobnych, znalezionych w różnych częściach miasta, jest już przechowywanych na starym cmentarzu żydowskim na Śnipiszkach i na terenie starego cmentarza żydowskiego na Zarzeczu (przy ulicy Holenderskiej). W czasach sowieckich zostały one wykorzystane do budowy infrastruktury transportowej i budynków.
Ceny paliw w krajach bałtyckich nieco spadły
W ostatnim tygodniu ceny paliw, podobnie jak w poprzednim tygodniu, nieco spadły we wszystkich trzech krajach bałtyckich, wynika z danych zebranych przez agencję BNS. Benzyna i olej napędowy najtańsze są na Litwie.
Litr benzyny 95 na stacjach paliwowych „Circle K” w Wilnie staniał w ciągu tygodnia średnio o 5 centów do 1,919 euro, w Rydze – o 7 centów do 1,954 euro, w Tallinie – prawie o 6 centów do 1,991 euro. Średnia cena benzyny 98 w dniu 15 lipca – odpowiednio 2,018 euro, 2,054 euro i 2,041 euro za litr.
Olej napędowy staniał średnio o 5 centów do 1,909 euro w Wilnie, o 9 centów do 1,934 euro w Rydze i o 0,5 centa do 1,944 w Tallinie.
Skoczyła sprzedaż parasolek
Początek lipca był na Litwie deszczowy, stąd sprzedaż parasolek wzrosła kilkakrotnie. Sieć sklepów Maxima poinformowała, że do połowy lipca klienci kupili nawet dziesięciokrotnie więcej parasolek niż w ciągu całego czerwca. Z kolei w sieci handlowej IKI w pierwszym tygodniu lipca, w porównaniu z tymże okresem w czerwcu, sprzedaż parasolek wzrosła niemal o 25 proc.
Maxima informuje, że parasolki z nowej kolekcji są około 15. proc. droższe niż w roku ubiegłym, zaś parasolki ze starej kolekcji są, tak przynajmniej utrzymuje sieć, sprzedawane w tej samej cenie (od 5,99 do 17,99 euro). Przedstawiciele IKI informują, że największą popularnością cieszą się parasolki długi i małe, automatyczne. Średnia cena parasolki – 10,89 euro.
POLSKA
Dni Domowego Kościoła w Wilnie
Nie żyć powierzchownie
Małżeństwa potrzebują bycia razem, modlitwy, rozmowy o duchowości małżeńskiej. Takich małżeństw potrzebujących i otwartych jest bardzo wiele – powiedział w rozmowie z Family News Service delegat KEP ds. Duszpasterstwa Emigracji Polskiej, ks. bp Piotr Turzyński, który podsumował 15-dniowe oazowe dni Domowego Kościoła w Wilnie trwające w dniach 2-17 lipca.
Organizatorem Oazy Rodzin Domowego Kościoła I stopnia jest Ruch Światło-Życie, a konkretnie jego gałąź rodzinna – Domowy Kościół. Rekolekcje dla 10 rodzin głównie z diecezji radomskiej, Zamościa, Łomży, Rzymu i Wilna poprowadzili ks. bp Turzyński oraz Małgorzata i Robert Telusowie. „Wielkim przeżyciem dla nas wszystkich było doświadczenie wspólnoty małżeństw chrześcijańskich, które pragną budować swoje życie na Chrystusie, którego obrały za swojego Pana” – zaznaczył ks. bp Turzyński.
Przedłużona „Profilaktyka 40 Plus”
Pilotażowy program „Profilaktyka 40 Plus” został wydłużony o sześć miesięcy. Zmiana ma umożliwić skorzystanie z programu jak największej liczbie osób po czterdziestym roku życia. Milion sto tysięcy – tyle osób wypełniło ankiety, które uprawniają do wzięcia udziału w programie „Profilaktyka 40 Plus”. Osób, które faktycznie wykonały badania jest jeszcze mniej – zaledwie 600 tysięcy. Ministerstwo Zdrowia podjęło decyzję o wydłużeniu programu. Przypominając, „Profilaktyka 40 Plus” to działający od zeszłego roku program bezpłatnych badań dla Polaków. Program jest bez górnej granicy wiekowej. Oznacza to, że mogą z niego skorzystać zarówno 40-to jak i 80 latkowie.
„Dobry start” na start
Ruszyły pierwsze wypłaty świadczeń w ramach programu „Dobry start”. Dotychczas rodzice złożyli wnioski o wypłatę świadczeń dla 2 mln dzieci. W sumie w tym roku z wyprawki szkolnej skorzysta ponad 4,4 mln dzieci. Program „Dobry start” to 300 zł wsparcia wypłacanego na wyprawkę szkolną. Wypłata świadczenia odbywa się raz w roku dla dzieci uczących się do ukończenia 20. roku życia, a w przypadku dzieci z niepełnosprawnościami do ukończenia 24. roku życia. Wnioski w ramach programu można składać tylko elektronicznie. Łączna kwota wparcia w latach 2018-2022 wyniesie ok. 6,65 mld zł.
Czołgi Abrams już w Polsce
Do Polski dotarły pierwsze czołgi Abrams, na których będą się szkolić polscy żołnierze. Pierwsze z 28 czołgów Abrams dotarły do Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych. W kwietniu Ministerstwo Obrony Narodowej podpisało kontrakt na 250 czołgów M1A2 Abrams SEPv3, który ma być zrealizowany w latach 2025-2026. W tym roku polskie wojsko ma otrzymać 28 czołgów starszego wariantu SEPv2 do celów szkoleniowych, jak również pakiet logistyczny i szkoleniowy oraz znaczącą liczbę amunicji dla tych jednostek.
Bankowy rok żniw
Sektor bankowy notuje w tym roku rekordowe zyski. W stosunku do ubiegłego roku wzrosły one o ponad 120 proc. Jak wynika z najnowszych, przedstawionych w ubiegłym tygodniu przez Komisję Nadzoru Finansowego, wyników sektora bankowego na koniec maja br., jego zyski w Polsce biją w tym roku rekordy. Na koniec maja wyniosły one 12,9 mld zł. To o 7,1 mld zł więcej niż w tym samym okresie roku poprzedniego. Oznacza to wzrost zysku rok do roku o 121,8 proc.
ŚWIAT
Trwa 150. dzień agresji Rosji przeciwko Ukrainie.
Rosjanie kontynuują ostrzał pozycji ukraińskich i miejscowości wzdłuż linii styczności w Donbasie, na południu kraju i na północ i wschód od Charkowa. Przeprowadzili też ataki lotnicze. W komunikacie zaznaczono, że na granicy z Białorusią sytuacja nie zmieniła się w istotny sposób, a w siłach zbrojnych Białorusi do 31 lipca przedłużony został sprawdzian gotowości bojowej. Wojska ukraińskie – zaznaczono – kontynuują skuteczne ataki na cele na tyłach przeciwnika. "Z powodu strat na wielu odcinkach żołnierze przeciwnika odmawiają udziału w walkach i uciekają się do sabotażu" – napisano.
W rejonie Wuhłehirskiej Elektrowni Cieplnej w Swiatłodarsku na południowym wschodzie Ukrainy przeciwnik podejmuje próby szturmu; atakuje również na wschód od Bachmutu – powiadomił sztab generalny armii ukraińskiej.
Estonia ma nowy rząd
Prezydent Estonii Alar Karis zatwierdził skład gabinetu premier Kai Kallas. Powołanie nowego gabinetu jest wynikiem rozpadu koalicji Partii Reform, której przewodzi Kallas, z Partią Centrum. W celu utworzenia nowej koalicji, Partii Reform udało się dogadać z ugrupowaniem Ojczyzna i z centrolewicową Partią Socjalistyczną. Pod koniec ubiegłego tygodnia prezydent powierzył misję tworzenia rządu ponownie dla Kallas. W poniedziałek w estońskim parlamencie odbyło się uroczyste zaprzysiężenie 15 ministrów nowego gabinetu. Każde z ugrupowań wchodzące w skład koalicji otrzymało równo po pięć tek. Partia Reform, poza urzędem premiera, ma w nowym rządzie ministra finansów, obrony, rolnictwa, a także ochrony socjalnej. Ojczyzna objęła resorty spraw zagranicznych, edukacji i nauki, sprawiedliwości, administracji publicznej oraz przedsiębiorczości i cyfryzacji. Z kolei socjaliści będą kierować ministerstwami spraw wewnętrznych, zdrowia i pracy, środowiska, kultury oraz gospodarki i infrastruktury.
Chaos na europejskich lotniskach
Kilkadziesiąt tysięcy lotów odwołanych od kwietnia, a lotniska zmagają się ze strajkami i brakami kadrowymi. Międzynarodowa Rada Portów Lotniczych (ACI) przewiduje, że latem opóźnień nie da się uniknąć na dwóch trzecich europejskich lotnisk. W lipcu w najgorszej sytuacji byli podróżni w Niemczech i W. Brytanii. Podróżni zmagają się z chaosem na całym świecie, jednak sytuacja w Europie jest wyjątkowo zła. W porównaniu do USA na Starym Kontynencie odwołano ponad dwukrotnie więcej lotów w okresie od kwietnia do czerwca – wynika z danych firmy RadarBox.com, zajmującej się śledzeniem ruchu lotniczego. Między 1 kwietnia a 29 czerwca dziesięć najgorszych pod tym względem lotnisk w Europie odwołało 64,1 tys. lotów.
Wzrost ubóstwa w Niemczech
Coraz więcej osób w Niemczech żyje w ubóstwie. W bankach żywności (Tafel) liczba obsługiwanych osób wzrosła od początku roku o około połowę (...). Oznacza to, że ponad 2 mln osób dotkniętych ubóstwem szuka wsparcia w organizacji wolontariackiej. Liczba szukających pomocy wzrosła z powodu inflacji, pandemii koronawirusa i konsekwencji wojny. Według Raportu o Ubóstwie do ubogich należy obecnie zaliczyć 13,8 mln obywateli kraju, o 600 tys. więcej niż przed pandemią. Republika Federalna Niemiec liczy 83 mln mieszkańców.